Nazywam się Ludmiła i mam 49 lat. Od ponad dwudziestu lat jestem pielęgniarką na nocnym dyżurze w Wojewódzkim Szpitalu w Lublinie. Przez te lata widziałam już chyba wszystko.
Osiem lat temu rozwiodłam się z mężem. Mam jednego syna Michała. Właśnie skończył szesnaście lat. Mieszka ze mną. To dobry chłopak. Odpowiedzialny, pilny w nauce, nigdy nie sprawiał mi kłopotów.
A raczej prawie nigdy. Bo jednak jeden, największy kłopot w moim życiu, się pojawił. Ale to nie jego wina
Pół roku temu Michał zaczął narzekać na bóle głowy. Myślałam najpierw, że może wzrok mu się pogorszył, będzie musiał nosić okulary. Zapisałam go do okulisty z oczami wszystko w porządku.
Bóle głowy nie mijały. Potem pojawiły się poranne nudności. Uznałam, że może coś mu szkodzi ze szkolnych kanapek, robiłam więc własne lunche do szkoły. Ale bez efektu.
Pewnego ranka zastałam go w łazience, gdy wymiotował. Twarz miał ziemistą, mówił, że jest mu słabo, że świat mu wiruje.
Od razu pojechałam z nim na SOR. Zrobili podstawowe badania krwi wszystko wyszło prawidłowo. Lekarz stwierdził, że to najpewniej stres młodzież często reaguje tak na presję w szkole.
Ale ja byłam pielęgniarką od dwudziestu lat. Moje doświadczenie i matczyny instynkt mówiły mi, że to nie stres.
Nalegałam na dalsze badania. Lekarz patrzył na mnie jakbym przesadzała, ale w końcu zlecił tomografię.
Dzień tego badania pamiętam do dziś. To był wtorek. Byłam w pracy na oddziale, gdy zadzwonili ze szpitala, w którym robiono Michałowi tomograf. Ktoś z lekarzy chciał pilnie ze mną rozmawiać. Kazał przyjechać natychmiast.
Zostawiłam prace w połowie dyżuru, jechałam przez miasto, nie wiedząc co mnie czeka. W gabinecie czekał na mnie neurolog mężczyzna około pięćdziesiątki o surowym wyrazie twarzy.
Proszę pani zaczął. Na tomografii syna wyszło coś niepokojącego. To guz mózgu. Musimy wykonać dalsze badania, żeby określić typ oraz stopień zaawansowania.
Świat wtedy się zawalił. Ja, która tyle razy przekazywałam złe wieści rodzinom, która widziała śmierć i cierpienie, myślałam, że jestem przygotowana na wszystko. A jednak na takie słowa nikt nie jest przygotowany.
Potem dni piekła. Rezonanse, biopsje, rozmowy z onkologami. Słowa, które znałam z codziennej pracy, teraz brzmiały jak wyrok: glejak wielopostaciowy, IV stopnia, agresywny, nieoperowalny ze względu na lokalizację. Leczenie: chemioterapia i radioterapia żeby spowolnić postęp, ale rokowanie złe.
Kiedy padły te słowa, Michał siedział przy mnie. Mój syn, mój chłopiec, słuchał, jak mówimy mu, że ma nowotwór nie do wyleczenia.
Mamo, czy ja umrę? zapytał cicho.
Lekarz patrzył z tą zawodową życzliwością, jakiej tyle razy sama używałam. Zrobimy wszystko, żeby dać ci jak najwięcej czasu powiedział.
Nie wyzdrowiejesz. Nie będzie dobrze. Po prostu więcej czasu.
Tego wieczoru Michał mnie przytulił: Nie płacz, mamo. Będziemy walczyć.
I tak zaczęła się nasza walka. Chemioterapia co dwa tygodnie. Michał tracił włosy, chudł, wymiotował codziennie. Ale nigdy się nie skarżył. Nie pytał czemu ja. Wciąż potrafił się uśmiechać.
Koledzy z klasy odwiedzali go najpierw często, z czasem coraz rzadziej. Trudno, by szesnastolatkom zmierzyć się z perspektywą choroby i śmierci rówieśnika.
Lecz jeden przyjaciel Daniel zawsze przychodził. Znali się od czasu podstawówki. Daniel bywał codziennie popołudniu, opowiadał mu, co nowego w szkole, przynosił zeszyty, grali razem w gry na konsoli, choć Michałowi brakowało już sił.
Pewnego dnia szykowałam kolację, gdy usłyszałam rozmowę chłopców przez szparę uchylonych drzwi.
Michał, boisz się? spytał Daniel.
Cały czas odpowiedział mój syn. Ale nie mówię tego mamie, już i tak wystarczająco cierpi.
Czego się najbardziej boisz?
Że mama zostanie sama. Że nie zdążę się dobrze pożegnać. Że pomyśli, że to jej wina.
Musiałam się wycofać do swojego pokoju, nie chciałam, by słyszeli mój płacz.
Terapia nie przyniosła efektów. Guz nie zmniejszył się, wręcz przeciwnie urósł. Lekarze rozmawiali już tylko o opiece paliatywnej, o skupieniu się na jak najlepszej jakości czasu, który pozostał.
Ile tego czasu? Trudno powiedzieć może trzy miesiące, może pół roku, może mniej.
Dziś rano Michał poprosił, żebym zawiozła go do szkoły. Od dawna nie był na lekcjach, bo nie miał już siły. Powiedział, że chciałby jeszcze raz zobaczyć kolegów, przez chwilę poczuć się normalny.
Zawiozłam go, pomogłam wysiąść z samochodu. Jest teraz tak szczupły, tak delikatny. Przywitali go koledzy przytulili, nauczycielka pogłaskała po głowie, widziałam, jak się cieszył, jak na chwilę znowu był po prostu Michałem.
Odebrałam go po trzech godzinach był wykończony, ale szczęśliwy.
Dziękuję mamo powiedział. Dziękuję za wszystko. Za to, że jesteś najlepszą mamą na świecie.
Ty jesteś najlepszym synem odpowiedziałam.
Po chwili ciszy powiedział:
Mamo, kiedy mnie już nie będzie, obiecaj mi, że będziesz szczęśliwa. Że będziesz żyć dalej. Proszę, nie spędzaj życia na rozpaczy i łzach po mnie.
Michał, nie mów tak
Musimy o tym mówić. Oboje wiemy, co będzie. Potrzebuję, byś mi to obiecała. Że poradzisz sobie. Że będziesz mnie wspominać z uśmiechem, nie tylko ze smutkiem.
Obiecałam. Choć nie wiem, czy zdołam dotrzymać tej obietnicy.
Teraz śpi w swoim pokoju. Zajrzałam do niego wygląda spokojnie, jakby przez chwilę znów był po prostu moim dzieckiem.
Jutro przyjdzie pani Zofia, pielęgniarka z hospicjum domowego. Pojutrze kolejna wizyta u onkologa, choć oboje wiemy, co lekarz powie.
Usiadłam z filiżanką zimnej kawy w ręku i patrzyłam na zdjęcia na ścianie: Michał jako niemowlę, Michał na rozpoczęciu zerówki, Michał na swoich dziesiątych urodzinach, Michał sprzed pół roku zdrowy, uśmiechnięty, szczęśliwy, nieświadomy tego, co miało nadejść.
Nie wiem, jak to przeżyję. Nie wiem, jak matka przeżywa pochówek własnego szesnastoletniego dziecka, które miało całe życie przed sobą.
Ale dla niego będę próbować. Będę silna, póki on mnie potrzebuje. Będę się uśmiechać, gdy na mnie patrzy. Zrobię wszystko, żeby te ostatnie miesiące były dla niego jak najpiękniejsze.
A kiedy odejdzie nie wiem, co potem. Na razie najważniejsze jest być przy nim.
Jak powiedzieć dziecku, że się je kocha, gdy wiesz, że czas się kończy? Jak zmieścić całe życie miłości w tych kilku miesiącach, które jeszcze zostały?
