Miałem dwadzieścia trzy lata, kiedy poznałem Weronikę, i przysięgam, że nie planowałem wtedy niczego poważnego. Pracowałem na budowie osiedla przy ulicy Kwiatowej w Bydgoszczy, mieszkałem z rodzicami w bloku na Fordonie, a ona studiowała pedagogikę na trzecim roku. Poznaliśmy się na weselu kuzynki, gdzieś między toastem a pierwszym tańcem, i od razu wiedziałem, że to ona podejdzie do mnie, a nie odwrotnie — stała przy stole z ciotkami, kręciła kieliszkiem wina i patrzyła w moją stronę tak długo, że w końcu wstałem.
Nazywam się Kacper. Byłem starszy o cztery lata, po służbie w wojsku, i chyba dlatego wydawałem jej się kimś dorosłym, poukładanym. Nie wiedziała, że ja sam wtedy niczego nie miałem poukładanego — ani planu, ani odłożonych pieniędzy, tylko rodziców, którzy pytali co drugi dzień, kiedy się w końcu ustatkuję.
Zaczęliśmy się spotykać. Kino na Wełnianym Rynku, spacery nad Brdą, kebab pod akademikiem o pierwszej w nocy, bo żadne z nas nie chciało kończyć wieczoru. Byłem energiczny, lubiłem zaskakiwać — na Mikołajki przyniosłem jej żółte tulipany, chociaż grudzień, chociaż drożej niż powinny kosztować kwiaty w tym miesiącu. Jej mama, pani Halina, kiedy zobaczyła bukiet, tylko westchnęła: "Kacper, po co takie wydatki, przecież to szaleństwo".
A ja machnąłem ręką. Bo akurat wtedy dostałem propozycję od kolegi, Mareczka, żeby jechać razem na kontrakt — remont linii wysokiego napięcia gdzieś pod Włocławkiem, na trzy miesiące, ale płacili dwa razy tyle, co na budowie. Chciałem uzbierać na wesele i na samochód, na starego passata, o którym marzyłem od liceum.
Weronika nie chciała, żebym jechał. Pamiętam, jak siedzieliśmy na ławce koło jej bloku, ona trzymała moją rękę tak mocno, że aż zbielały jej palce.
— Nie jedź. Coś mi mówi, że to zły pomysł.
— Kochanie, trzy miesiące. Będę dzwonił codziennie. Chcę wesele zrobić porządnie, żebyś nie musiała się wstydzić przed rodziną.
— Mogłoby być skromnie. Ważne, żebyśmy byli razem.
Ale ja się uparłem. Pojechałem z Mareczkiem i drugim chłopakiem, Damianem, w połowie stycznia. Dzwoniłem prawie codziennie, opowiadałem o pracy, o mrozie, o tym, że w baraku śmierdzi kiełbasą i solidolem. Pieniądze naprawdę szły dobre.
To, czego Weronika wtedy nie wiedziała — a ja wiedziałem i nikomu nie powiedziałem — to że słupy, na których pracowaliśmy, były stare, jeszcze z lat siedemdziesiątych, a brygadzista kazał nam skracać przerwy, bo termin gonił. Bałem się. Nie mówiłem jej, bo po co miałaby się martwić. Wieczorami pisałem esemesy z bocznej drogi, żeby zasięg złapać, i myślałem, że jak wrócę, to od razu kupię pierścionek.
Dwudziestego drugiego lutego, w środę, wszedłem na słup jako pierwszy, bo Damian miał kaszel i powiedziałem mu, żeby dzisiaj odpuścił. To ja poszedłem zamiast niego. Ostatnie, co pamiętam wyraźnie, to zapach mrozu i to, że rękawice były wilgotne od śniegu, który padał całą noc.
Nie będę udawał, że wiem, co czuła Weronika, kiedy jej nie odebrałem. Wiem tylko, co mi później opowiadała mama, pani Ewa, i co powiedział Mareczek: że dzwoniła do niego pięć razy z rzędu, że krzyczała w słuchawkę, że przyjechała razem z moim ojcem i moim młodszym bratem Piotrkiem odebrać… to, co zostało.
Pogrzeb był na cmentarzu na Wyżynach, w marcu, kiedy śnieg jeszcze leżał brudnymi płatami przy grobach. Moja matka, pani Ewa, postarzała się chyba o dziesięć lat w ciągu tygodnia. Widziałbym to, gdybym mógł widzieć.
Po pogrzebie Weronika zaczęła przychodzić do naszego mieszkania. Siadały z mamą przy stole w kuchni, piły herbatę, która stygła nietknięta, jeździły razem na cmentarz w każdą niedzielę. Moja matka trzymała się jej jak ostatniej deski — bo we mnie już nikogo trzymać nie mogła, a Weronika była tym, co po mnie zostało żywego.
Latem mama namówiła ją na wspólny wyjazd — dwa tygodnie nad morze, do Kołobrzegu, "żeby obie odetchnęły". Weronika się zgodziła, choć sama nie rozumiała po co. Jej własna matka mówiła jej wprost: "Przestań się dręczyć, jedź, ale nie dla Ewy — dla siebie".
Rano plaża, popołudniami spacery po molo, wieczorem talerz smażonych ryb w barze przy deptaku. Moja matka jakby ożyła, śmiała się przy stolikach z innymi turystkami. A Weronika w nocy nie mogła spać. Wychodziła sama na plażę, siadała na zimnym piasku i patrzyła na światła statków.
I tam, na tej plaży, poznała Marka.
Podszedł drugiego wieczoru, powiedział coś głupiego o gwiazdach, ona miała ochotę go spławić, ale coś w jego głosie — w sposobie, w jakim przekrzywiał głowę, słuchając — przypomniało mnie. Rozmawiali krótko. On zapamiętał ją na kolejne dni: smutną dziewczynę, która siadała zawsze w tym samym miejscu.
Dwa dni przed wyjazdem moja matka spała po obiedzie, a Weronika poszła do sklepu przy promenadzie kupić wodę. Przy wyjściu znowu wpadła na Marka.
— Może usiądziemy na chwilę? — wskazał na budkę z kawą obok Biedronki.
Okazało się, że mieszkają w tym samym mieście, że skończył ten sam wydział co ona, tylko dwa lata wcześniej, że pracuje w urzędzie miasta. Niedawno rozstał się z dziewczyną, przyjechał nad morze, żeby o niej zapomnieć. Wymienili numery. Ona opowiedziała mu o mnie, o mojej matce, o niedzielach na cmentarzu.
— Dlaczego ona cię tak trzyma przy sobie? Zwykle rodzice po jakimś czasie… odpuszczają.
Kiedy Weronika wróciła do pokoju, moja matka spojrzała na nią inaczej niż zwykle — z jakąś podejrzliwością, która narastała już od tygodni.
— Myślałam, że jesteś w ciąży — powiedziała cicho pani Ewa, kręcąc w palcach paragon z apteki, który znalazła w koszu na śmieci. — A skoro nie jesteś… Mam jeszcze Piotrka, wiesz. Może wy dwoje…
Nie wiem, co dokładnie wtedy pomyślała moja matka. Może po prostu bała się, że zostanie sama z pustym mieszkaniem i zdjęciami na ścianie. Ale to, co powiedziała, było jak cios. Weronika się rozpłakała — pierwszy raz od pogrzebu, jak mi później mówiono.
Wróciły do Bydgoszczy osobno w rozmowach, choć w tym samym pociągu. Weronika zaczęła się spotykać z Markiem, powoli, ostrożnie, bojąc się, że robi coś złego wobec pamięci o mnie. We wrześniu, na początku nowego roku akademickiego, przyszła na cmentarz sama, bez mojej matki.
Postawiła znicz, poprawiła zdjęcie w owalnej ramce, które zaczynało blaknąć od słońca.
— Cześć, Kacper. Dziękuję za wszystko. Ale muszę żyć dalej.
Przy bramie cmentarnej czekał na nią Marek, w kurtce zapiętej pod szyję, bo wrzesień był tego roku chłodny. Nie powiedział nic, tylko wziął ją za rękę.
Tego, co było dalej, moja matka dowiedziała się od sąsiadki z klatki — że Weronika wyszła za mąż, że wesele było skromne, w restauracji przy Starym Rynku, że rok później urodził się chłopiec, któremu dali na imię Kacper.
Moja matka, pani Ewa, przez pierwsze miesiące nie odbierała telefonu od Weroniki. Ale kiedy w końcu przyszło zaproszenie na chrzciny, poszła. Usiadła w kącie sali, trzymała w rękach papierową serwetkę, składając ją w coraz mniejszy kwadrat, i kiedy ksiądz wypowiedział imię dziecka, wstała, podeszła do wózka i po raz pierwszy od dwóch lat dotknęła czegoś, co żyło i oddychało, a nie leżało pod kamieniem na Wyżynach.
